AMATEURTELE.COM
...if your desired language isn't available, the alternative language will be shown...
Nederlands
informatie pagina voor experimenteel radio-onderzoekers

 algemeen
  Item for sale
  Item adressen
  Item fail-gallery
  Item press information
  Item weblog/news

 apparatuur foto's
  Item HP 331A distortion analyser
  Item Philips PM2524 multimeter
  Item Rigol DS-1054Z
  Item Sayrosa 261 frequentieteller

 applicaties (pc)
  Item UI-View (APRS)

 banden
  Item 27Mc
  Item FRS
  Item LPD
  Item PMR

 componenten
  Item (E)EPROM
  Item crystals
  Item resistor coding

 beurzen
  Item RF Technology Days 2016

 connectoren
  Item 12VDC connector
  Item coax connectors
  Item Condor 16
  Item TNC connector

 Racal Cougar
  Item 0. Racal Cougar
  Item 1. introduction
  Item 2. compnents
  Item 3. assemblies
  Item 4. technical
  Item 5. modifications
  Item 6. data protocol
  Item 7. service

 documentatie
  Item boeken
  Item handleiding FUP1DZ
  Item jargon
  Item Morse code
  Item NATO alphabet
  Item Q-codes
  Item radio notebook

 elektronenbuizen
  Item 6H2N-EB / ECC83 / 12AX7
  Item algemene informatie
  Item ATP4 elektronenbuis
  Item elektronenbuis codering
  Item elektronenbuizen
  Item gloeistroom/-spanning
  Item reactiveren/reformeren
  Item stabilisatiebuizen

 filters/combiners
  Item 23 cm duplex filter
  Item Aerial Facilities BPD-410/420-3N
  Item Celwave P522 UHF duplexer
  Item Hoxin DX-720 diplexer
  Item JWX triplexer bc/2m/70cm
  Item Kenwood LF-30A LPF
  Item Motorola UHF cavity combiner
  Item Radiosystem RS460 cavity BPF
  Item stub filter [EN]
  Item basics: diplexer or duplexer

 legerzenders
  Item AM-65/GRC
  Item LV-80 RF PA
  Item RT-70/GRC
  Item SEM antennetuner (AGAT)
  Item SEM25
  Item SEM25 gloeispanning
  Item SEM35

 mechanica
  Item krimplak
  Item schroefdraad
  Item verspanen

 meetapparatuur
  Item 10/20/30 dB att
  Item BG7TBL noise source
  Item Daiwa CN-101L
  Item Daiwa CN-801
  Item HP P382A attenuator
  Item x-tal tester (DIY project)
  Item Krohn-Hite 4100 signal generator
  Item Radiosystem AB dummy load
  Item Rigol DSA815-TG
  Item Rohde&Schwarz SMT 02
  Item Spinner BN 52-77-66
  Item Zetagi DL50 dummyload

 tijdstandaard/GPSDO/oscillator
  Item 10 MHz low pass filter
  Item Frequency Electronics FE-5680A
  Item HP 10811 OCVCXO
  Item RS920 10MHz oscillator
  Item RS920 OCXO timestandard
  Item timestandard (general)
  Item time standard; BG7TBL
  Item tijdstandaard; VE2ZAZ
  Item time standard; W5OJM
  Item Trimble 34310-T OCVCXO
  Item Yaesu FT-8x7 (TC)XO

 meetapparatuur (info)
  Item (poor mans) spectrum analyser
  Item dummyload
  Item frequentieteller
  Item functiegenerator
  Item meetverzwakker
  Item octopus component tester
  Item oscillator adjustment
  Item staandegolfmeter
  Item test- en meetapparatuur

 modificaties
  Item Counter 1 MHz input mod.
  Item Yaesu FT-897/FT-897D
  Item Yaesu MH-48 lock mod

 naslagwerk
  Item (coax) kabels coderen
  Item APRS
  Item AWG draadtabel
  Item coax kabels testen
  Item Yaesu FT-8x7 CAT port
  Item paneelbouw

 projecten
  Item (remote) coax switch
  Item afregelen FT-8x7(D)
  Item APRS basispost
  Item APRS tracker
  Item coax switch 1-8
  Item condensator microfoon
  Item counter prescaler
  Item CTCSS module
  Item FT-2000 headset
  Item FT-2000 remote
  Item FUP1DZS meetzender
  Item Geloso G.1/1040-A
  Item Geroh AKAC019 liermast
  Item go-kit
  Item headset (Avcomm)
  Item hoofdtelefoon versterker PL500
  Item Icom IC-25E
  Item Kerona AR-301 rotor
  Item KLV 400 RF PA ombouw
  Item Lineair 400W (Frinear)
  Item MFJ-948 antennetuner
  Item parallelle poort controller
  Item Pixie CW TX
  Item programmeren FT-8x7
  Item Samlex SEC 1223 voeding
  Item TH-D7E tracker
  Item Tinytrak 4
  Item uTracer 3+
  Item voedingsconnector FT-897
  Item VSWR SA meetbrug
  Item Yaesu FT-857/897 meter
  Item zwaai Alinco DR-135E MkII

 publicaties
  Item elektromigratie in filters

 radioapparatuur
  Item Ameritron ATR-20 tuner
  Item Baofeng UV-5R
  Item Diamond X-30N rondstraler
  Item Icom IC-2e
  Item Icom IC-7300
  Item Kenwood TH-D7E
  Item Kenwood TS-830M
  Item MFJ-901b antennetuner
  Item MFJ-948 antennetuner
  Item MFJ-971 antenna tuner
  Item QYT KT-8900
  Item Triple-P TXU-1256 repeater
  Item Wouxun KG-UVD1P
  Item Wouxun speakermike
  Item Yaesu FT-101E
  Item Yaesu FT-1500M
  Item Yaesu FT-2000
  Item Yaesu FT-7800
  Item Yaesu FT-817
  Item Yaesu FT-857(D)
  Item Yaesu FT-897(D)
  Item Yaesu FT-8x7 serie
  Item Yaesu FT-991

 reparaties
  Item capacitors
  Item Geloso 3227 versterker
  Item Kenwood TS-830M
  Item Lorenz SEM25
  Item Yaesu FT-897D

 Rigol DSA815-TG
  Item meting: omroepband
  Item test: overspraak TG
  Item test: TG signaal

 schakelingen
  Item elektret microphone
  Item Time Domain Reflectometer

 surplus apparatuur
  Item Bosch Condor 16
  Item Motorola GM950 (70 MHz)
  Item Rohill R-2050

 telefonie surplus
  Item Ericsson F-955
  Item Ericsson F-955 modifcations 2017
  Item Ericsson RS203/RS2062
  Item Nokia NCM30
  Item Nokia NNF30
  Item Nokia RD72
  Item Radiosystem monitoring unit
  Item Radiosystem RS922
  Item Radiosystem RS923
  Item Radiosystem RS950
  Item Radiosystem RS951
  Item Radiosystems RS963
  Item Radiosystems RS9694
  Item RS925 service box

 theorie
  Item aarding
  Item antenna rotor
  Item antennetuner
  Item circulator/isolator
  Item snubber diode

 gereedschap
  Item Minipro TL866 programmer
  Item Velleman VTSSC50N soldering iron
  Item Yihua 852D+ soldeering station
  Item ZD-409 desoldering tweezer
  Item ZD-915 desoldering station

 werkplek
  Item soldering
  Item workshop tips

 EMC/EMI
  Item decoupling capacitors

 veiligheid
  Item Beryllium oxide
  Item EM veldsterkte
  Item radioactiviteit
  Item harardous radioation?

 overig
  Item SV500


algemene informatie

getter permalink: http://www.amateurtele.com/index.php?artikel=102&id=#333
Een elektronenbuis is in de ideale situatie luchtledig. Bij de productie van een elektronenbuis wordt de buis vacuüm gezogen en vervolgens dicht gesmolten. Helaas blijven er toch zuurstof moleculen achter die de werking van de buis negatief beïnvloeden. Daarnaast lekken er in de loop der jaren zuurstof moleculen langs de pennen de elektronenbuis binnen. Om dit negatieve effect teniet te doen, is er "getter" aangebracht.

Getter is een stof dat de zwervende zuurstof moleculen in de elektronenbuis te binden en daarmee "onschadelijk" te maken. Veelal is dit herkenbaar aan een zilverkleurige vlek tegen het glas aan de binnenkant van een elektronenbuis. Doorgaans is dit een neergeslagen metaal zoals Barium. Deze vlek zorgt dat de elektronenbuis vrij is van zuurstof atomen.

Wanneer een buis lang niet gebruikt is, is het verstandig om deze te reactiveren. Naast het op gang brengen van de kathode, worden de resterende zuurstof atomen gebonden aan het "getter". Wanneer een elektronenbuis een uur lang alleen voorzien is van gloeispanning, is de buis goed warm en zijn de resterende zuurstof moleculen gebonden aan het getter en is het vacuüm hersteld.

Wanneer de zilverkleurige glimmende vlek minder wordt of zelfs weg is, duid dit erop dat de buis (te) veel zuurstof binnen heeft gekregen. Dit kan omdat er bijvoorbeeld een breuk in het glas is, het een slecht geproduceerde buis is of omdat er bijvoorbeeld veel zuurstof langs de pennen is gelekt. Dit laatste is mogelijk als een elektronenbuis te weinig tijd krijgt om op te warmen en meteen op vol vermogen gestart wordt. Door de extreme uitzetting van het glas en metaal, lekt er meer lucht langs de pennen.

Als er zuurstof in de buis is, kan dit zorgen voor een verlaagde weerstand met vonk overslag (flash-over) als gevolg. Als er heel veel zuurstof in de buis is, zal het gloeidraad zelfs verbranden waarna de buis definitief kapot is. Als het getter duidelijk aangetast is (de zilveren laag weg is en een witte waas zichtbaar wordt) heeft het getter al het zuurstof opgenomen en heeft dit de werking verloren. Alle zuurstof dat dan nog in de buis lekt, wordt niet gebonden en is de buis onbruikbaar geworden. Als de witte waas zichtbaar is, is de buis waarschijnlijk niet meer te redden omdat er een (relatief) groot lek is.

Controleer bij aanschaf van een (gebruikte) elektronenbuis naar het "getter" om de conditie te beoordelen. Is de vlek een witte waas geworden, is de buis vrijwel zeker lek en (naast een decoratieve functie) niet meer te gebruiken.

image is loading...


Op bovenstaande afbeelding zijn twee PL519 elektronenbuizen zichtbaar. De bovenkant van de linker buis glimt door het aanwezige getter. De rechter buis is mat geworden doordat het getter al het zuurstof uit de lekke buis heeft opgenomen. Deze rechter buis is onherstelbaar beschadigd.

aankoop permalink: http://www.amateurtele.com/index.php?artikel=102&id=#334
Het bij aankoop van een elektronenbuis (voor functioneel gebruik) op een aantal zaken.

visuele inspectie:
- getter: is de zilveren vlek een witte waas geworden, dan is de buis lek; niet kopen dus;
- pennen: zijn er pennen afgebroken; zo ja, niet kopen;
- overbelasting: is de anode verkleurd of vervormd, dan is de elektronenbuis overbelast geweest, dit is onwenselijk;
- gruis: als er gruis in de buis zichtbaar is, is de buis waarschijnlijk overbelast of onvoldoende gekoeld; de anode is waarschijnlijk onherstelbaar beschadigd en niet kopen dus;

basis test
- gloeidraad: heeft de gloeidraad geen weerstand, dan is deze gloeidraad mogelijk gebroken; niet kopen dus;
- kortsluiting: meet de pennen na op kortsluiting; is er sluiting, niet kopen.

Als een elektronenbuis "vieze zwarte vlekken" heeft, zegt dit vrijwel niets over de conditie. Tv lijnbuizen zoals de PL500, PL504, PL519 en dergelijke staan hier bekend om. Deze kunnen optisch erg lelijk zijn, maar perfect functioneren!

(potentieel) dodelijk gevaar permalink: http://www.amateurtele.com/index.php?artikel=102&id=#335
Elektronenbuizen zijn niet alleen mooi en functioneel, deze kunnen potentieel dodelijk zijn. Dit is misschien overdreven, maar er schuilt wel degelijk gevaar in (bepaalde) elektronenbuizen. Dus let op wat je doet. Niet alle gevaren zijn bekend, vandaar dat hieronder een aantal waarschuwing staan.

hoogspanning
Het is waarschijnlijk een "open deur" om te vertellen dat de hoogspanning op een elektronenbuis levensgevaarlijk is. Spanning van 110VDC of 50VAC bij een minimale stroom zijn al dodelijk. Hoogspanning van een elektronenbuis loopt vaak op tot zelfs duizenden Volts.

röntgenstralen
Wanneer de spanning op een elektronenbuis erg hoog is zoals rond de 25KV, ontstaan er waarschijnlijk röntgenstralen. De PD500 "shunt" en PG501 diode staan hier bekend om. Als deze bij hoogspanning wordt belast, komt er een grote hoeveelheid Röntgenstraling vrij dat weefsel aan kan tasten in meer of mindere mate (dit hang af van de condities zoals tijd en afstand). Daarom zijn deze buizen vaak omsloten door een metalen behuizing. Verwijderd de behuizing nooit als de buis in werking is! Je merkt vrij weinig van deze straling, maar de effecten kunnen op langere termijn zeer ernstig zijn. Gebruik onder andere deze buizen alleen als je voldoende kennis van zaken hebt.

radioactiviteit
Ik ben geen stralingsdeskundige, maar heb wel het één en ander te vertellen dat wellicht interessant is, namelijk het volgende: Om een elektronenbuis optimaal te laten presteren, zijn er dikwijls (licht) radioactieve stoffen gebruikt. Gloeidraden zijn dikwijls bekleed met Thorium en kathodes met Barium om de emissie van elektronen te bevorderen. In zenderbuizen (van bijvoorbeeld Eimac) is soms Radon als gas toegepast en in specifieke gevallen is er zelfs Uranium in het glas verwerkt. Zolang het glas van de buis heel is, zijn de gevaren nihil. Maar als het glas gebroken is, is de gesloten bron een open bron geworden wat verspreiding en opname door de mens veel groter is. Ventileer bij breken van een elektronenbuis de ruimte en ruim de resten goed op om verspreiding te voorkomen.
Doorgaans is er vrijwel geen detectie van straling meetbaar aan de buitenkant van elektronenbuizen. Elektronenbuizen met Uranium glas geven echter wel straling af aan de buitenkant. Deze buizen zijn te herkennen aan een groene waas in het glas. Dit glas licht in het donker op bij uv-licht. In het verleden zijn er borden en glazen van Uranium glas gemaakt. Daar werd van gegeten en uit gedronken, dus de gevaren zijn waarschijnlijk overzichtelijk. Toch zou ik geen risico nemen en oppassen met deze stoffen. Eet en drink niet bij het werken met elektronenbuizen en was je handen goed na hanteren.
Mede uit nieuwsgierigheid heb ik een meting verricht aan elektronenbuizen. Ik heb mijn Automess dosismeter op een lading van 168 elektronenbuizen (PCH, PCC, PL, PD, ZM, ECC, GY, EF en meer) gelegd om het effect te meten. Ik heb vijf minuten gemeten en aansluitend daarop buiten vijf minuten gemeten. De meter is nauwelijks uit de hoek gekomen dus het gemiddelde ligt onder de 1uGy/h. De "ontladingen" in de meetbuis heb ik geteld en kom op 24 ontladingen in 300 seconden bij de elektronenbuizen en op 19 ontladingen in 300 seconden in de buitenlucht. Dit verschil is naar mijn idee verwaarloosbaar. Het verschil in ontladingen is zo klein bij zo'n grote hoeveelheid elektronenbuizen dat het effect nagenoeg "nul" is. Daarbij is af te vragen of de straling van de elektronenbuizen komt of van het spaanplaten kistje...

oververhitting permalink: http://www.amateurtele.com/index.php?artikel=102&id=#731
image Het is mogelijk dat de anode van een elektronenbuis oververhit raakt. Dit is te herkennen aan vervormingen en/of verkleuringen van de anode. Op nevenstaande foto is het resultaat van een oververhitte anode te zien. Het metaal is zo heet geweest dat de anode vervormd is geraakt. Ook lijkt er een kristallijne structuur zichtbaar bij de plekken van oververhitting. Er zijn meer oorzaken van oververhitting mogelijk. Geen of onvoldoende koeling, een te hoge anode dissipatie door te hoge spanning/te veel stroom, kortsluiting tussen de kathode en een rooster of een mechanische oorzaak. Als een buis gevallen is, is het mogelijk dat het binnenwerk iets verplaatst is waardoor de stromen (en hitte) toenemen bij een gelijke spanning. Wanneer een buis oververhit raakt, is dat vaak te herkennen aan het plaatselijk rood opgloeien van de anode. Als dit het geval is, is nader onderzoek van de schakeling/buis noodzakelijk. Houd er rekening mee dat diverse grotere zenderbuizen wel opgloeiende anodes hebben bij normaal bedrijf...

open de afdrukbare pagina door hier te klikken

contact the administrator
If there are questions, notifications or other kind of information, please let me know by sending a messege to me by using the contact form below. If a responce on your message is desired, please make a note of it in the message. is. In this case, be sure your e-mail address is filled in on the form below.
Note; This message will be sent to the administrator and will not be shown om the website.
name (and callsign):
message:
e-mail address:
Type 1181 in the form field as a check:

AmateurTele.com - © 1984...2017 - Build: 20161003